Het chateau van Josephine Baker in de Dordogne: Deel II
- Annette van der Maarel
- 5 days ago
- 5 min read
Wat was Josephine Baker toch een bijzonder mens. Ik wijd daarom graag nog een blog aan haar leven en het chateau Les Milandes waar ze woonde. Lees anders eerst het eerste deel hier.
Veel leesplezier en ik ben blij als je een comment achterlaat!
Chateau Josephine Baker in de Dordogne
Josephine Baker (1906-1975) vestigde zich samen met haar man en manager Jo Bouillon in chateau Les Milandes in de Dordogne, niet ver van onze villa Le Merle. Hier adopteerden zij hun regenboogkinderen. En hier besloot ze haar bekendheid in te zetten voor Frankrijk tijdens de Tweede Wereldoorlog tegen de nazi's. Daarna werd ze een voorvechtster voor gelijke rechten en tegen racisme.
“Not everyone has the same colour, the same language, or the same customs, but they have the same heart, the same blood, and the same need for love.”
― Josephine Baker
Josephine Baker, Amerikaanse met Franse nationaliteit
Josephine klom dus op tot een grote ster in Parijs, ze sprak al snel vloeiend Frans, werd verliefd op dit mooie land en de mensen en nam in 1937 zelfs de Franse nationaliteit aan.
Tegenwoordig zijn er trouwens andere beroemde Amerikanen , denk aan George Clooney die ook de Franse nationaliteit hebben gekregen en die ' gevlucht' zijn uit de VS.
Dubbelleven en verzetsheldin
Toen de Tweede Wereldoorlog in 1939 uitbrak, werd Josephine benaderd door een contraspionageofficier om zich in te spannen voor tegen de nazi's. Met hart en ziel zette zich voor haar nieuwe vaderland, als uiting voor dankbaarheid voor de vrijheid die zij als zwarte vrouw uit het kansarme Zuiden van de VS hier ervaarde.
Vanaf dat moment leidde ze een dubbelleven: overdag beroemde zangeres en entertainer en achter de schermen een agente van de Franse inlichtingendienst.
Haar bekendheid was daarbij haar kracht. Ze bezocht diplomatieke recepties en feestjes waar gewone verzetsmensen nooit binnen konden komen. Daar ving ze informatie op over Duitse troepenbewegingen, havens, vliegvelden en militaire activiteiten. Op haar bladmuziek schreef ze geheime berichten met onzichtbare inkt. Hoe geheimzinnig, net een roman toch. En vooral hoe dapper, want stel je voor dat ze ontdekt werd door de nazi's.
Op tournee
Omdat ze als artiest veel reisde, kon ze documenten meenemen zonder dat dit direct verdacht leek. Ze toerde onder meer naar Spanje en Portugal en later naar Noord-Afrika. Ze trad op, maar in feite verzamelde ze geheime informatie over militaire activiteiten van de nazi's.
Vluchtelingen in Chateau des Milandes
Na de Duitse bezetting van Parijs weigerde Josephine nog op te treden voor de nazi's. Ze trok zich terug in Château des Milandes in de Dordogne waar ze ook besloot vluchtelingen onder te brengen. Ook niet zonder gevaar natuurlijk.
Dat maakt een bezoek aan het kasteel extra mooi: dezelfde kamers waarin je nu als bezoeker rondloopt, waren ooit onderdeel van haar leven tijdens de oorlog.
Josephine Baker, luitenant van de Franse luchtmacht
Wat heel bijzonder was: Ze kreeg persoonlijk van de beroemde Generaal de Gaulle het gouden Kruis van Lotharingen. Dit is het symbool van de Vrije Fransen. En op 23 mei 1944 trad Josephine Baker officieel toe tot de vrouwelijke eenheden van de Franse luchtmacht. Ze kreeg de rang van tweede luitenant en werd ingezet als propagandiste en voor optredens voor militairen.
Nieuwe missie op Chateau des Milandes van Josephine Baker
Na de oorlog kreeg Josephine Baker een nieuwe missie: niet langer vechten tégen een vijand, maar vóór een wereld waarin alle mensen vreedzaam naast elkaar konden leven.
Château des Milandes werd het hart van die droom. Samen met haar man Jo Bouillon wilde ze er een ‘Village du Monde et capitale de la fraternité universelle’ van maken: een wereld waarin klein en groot liefde, respect en verbondenheid kan bestaan. Onafgezien van huidskleur. Haar twaalf geadopteerde kinderen uit verschillende landen en religies – haar beroemde Regenboogfamilie – waren daarvan het levende bewijs.
Milandes: Strijd tegen Racisme
Op 13 januari 1957 organiseerde Josephine haar eerste, zeer goed bezochte, conferentie tegen racisme bij haar thuis in het chateau met lezingen en toespraken.
Haar boodschap was eenvoudig en tegelijkertijd revolutionair. En is nog steeds even actueel.
Er bestaat maar één ras, het menselijke ras.
-Jospehine Baker
Een wereld waar mensen van verschillende afkomst, huidskleur en religie kunnen samenleven. Dat was haar visie. Haar regenboogfamilie, was het bewijs dat die droom mogelijk was. Deze boodschap verkondigde ze ook op de bijeenkomst waar Martin Luther King hij zijn beroemde ' I have a dream' speach hield.
Chateau des Milandes verkocht
Haar grote droom werd helaas ook onvoorzien haar ondergang: Josephine investeerde vrijwel alles wat ze verdiende in Château des Milandes, haar kinderen en haar ideaal van een wereldwijde familie. Toen haar carrière minder inkomsten opleverde, stapelden de schulden zich op en verloor ze in 1969 uiteindelijk het kasteel dat haar zo dierbaar was.
In haar laatste jaren vond Josephine een trouwe vriendin in Grace Kelly, prinses van Monaco, die haar bleef steunen toen haar financiële problemen en het verlies van Château des Milandes haar zwaar troffen.
Josephine Baker, bijgezet in het Pantheon in Parijs
Josephine Baker kwam als jonge Amerikaanse op avontuur naar Parijs. Ze vestigde zich hier omdat ze geen discriminatie ondervond en daardoor een grote ster kon worden. Ze leerde Frans en kreeg de Franse nationaliteit. En uiteindelijk werd ze, jaren na haar overlijden, als eerste zwarte vrouw en als geboren Amerikaanse, opgenomen in het Panthéon – het monument waar Frankrijk zijn grootste nationale helden eert.
Verhalen van haar kinderen
Voor haar kinderen was het leven met een super star als moeder niet altijd eenvoudig.
Luister hier op de BBC naar het verhaal van Jari Hannu Bouillon, geadopteerd uit Finland.
In 2026 is er (helaas alleen nog in het Frans) het boek ' Je suis la fille de Joséphine Baker' geschreven door i de uitgekomen waarin Marianne over haar jeugd met ' een gepassioneerde, liefdevolle moeder maar soms afwezig vanwege haar reizen was en soms ongrijpbaar.'
Museum Les Milandes meer dan de moeite waard
Het museum Les Milandes. is open van 9.00 in de ochtend tot 20.00 's avonds. Er zijn meerdere roofvogelshows per dag. In de zomer is het wel een aanrader om heel vroeg te gaan of juist aan het eind van de dag. Ga er vooral heen en laat je inspireren door deze bijzondere vrouw en haar prachtige chateau.
Er zijn dagelijks roofvogel shows, indrukwekkend en ook leuk voor kinderen.
Lees hier meer over haar leven:
Merci et au revoir!
Comments